Hashimoto diagnostyka
Dietoterapia

Interpretacja wyników hormonów tarczycy w pigułce

Współpracując na co dzień z osobami chorującymi na Hashimoto zauważyłam, że większość z nich nie wie co oznaczają ich wyniki badań. Co więcej, spotykam się z takimi pacjentami, którzy pomimo wyregulowanych hormonów tarczycy ciągle czują się źle. Sama również kiedyś byłam takim pacjentem. Dlatego ten artykuł, interpretacja wyników hormonów tarczycy w pigułce, jest dla tych wszystkich osób, którzy chcą wiedzieć więcej na temat swojej choroby. To wiedza, która pozwoli zrozumieć Ci co się dzieje w Twoim organizmie i jak z tym walczyć.

Czego dowiesz się z tego artykułu:
  • interpretacja oznaczenia TSH,
  • dlaczego warto badać fT3 i fT4,
  • kiedy oznaczać przeciwciała i co one oznaczają.
Wszystko, co warto wiedzieć o TSH.

W moim poprzednim poście dieta w Hashimoto, opisałam Wam, że praca tarczycy regulowana jest przez hormon tyreotropowy, czyli TSH. Prościej mówiąc, kiedy przysadka mózgowa otrzyma sygnał, uwalnia TSH, aby tarczyca przystąpiła do produkcji swoich hormonów. Zdrowa tarczyca wraz z udziałem jodu wytwarza odpowiednią ilość T3 i T4.

Uwolnione do krwiobiegu w odpowiedniej ilości hormony tarczycy hamują wydzielanie TSH. Przysadka zatem otrzymuje wiadomość, że tarczyca poradziła sobie ze swoim zadaniem i wyprodukowała hormony, zatem wydzielenie TSH można zmniejszyć. Zatem zdrowa przysadka z precyzyjną dokładnością rejestruje ile tarczyca wyprodukowała hormonów i określa ile potrzeba wyprodukować TSH.

W przypadku, kiedy tarczyca otrzyma sygnał, że ma wyprodukować swoje hormony, ale wytworzy ich za małą ilość, przysadka mózgowa znacząco powiększa produkcję TSH. Mówimy wtedy o niedoczynności tarczycy. Model ten jest oczywiście bardziej złożony, ale ten schemat pozwoli Wam już zrozumieć korelację TSH pomiędzy hormonami tarczycy.

Wartość TSH jest zwykle podawana w jednej jednostce, czyli ml/U/l a wartość referencyjna waha się od 0,2-0,4 do 4,0-4,5 ml/U/l. Jednak o zaburzeniach pracy tarczycy mówimy już wtedy, kiedy wartość przekracza 2,5 ml/U/l. Natomiast pacjenci, którzy mają zdiagnozowaną chorobę Hashimoto powinny utrzymywać TSH w granicach od 0,3 do 1,0 ml/U/l. W większości przypadków wyższa wartość stężenia nasila już objawy choroby takie jak przewlekłe zmęczenie, ból mięśni, senność a także spowolnienie metabolizmu.

Dlaczego warto badać fT3 i fT4?

Odpowiedź jest bardzo prosta, jest to pomocne m.in. do oceny czy dawka przyjmowanych hormonów jest odpowiednia. Z doświadczenia wiem, że kontrola endokrynologiczna często sprowadza się tylko do oznaczenia TSH. Ja uważam, że jest to droga na skróty. Absolutnie nie chcę krytykować pracy lekarzy, jednak ja również kiedyś dałam się złapać tylko w kontrolę TSH. Poziom TSH może być niski niezależnie od stężenia wolnych hormonów tarczycy, dlatego też przy Hashimoto zawsze należy oznaczać fT3 i fT4.

Stężenie TSH może ulec zmianie ze względu na długotrwały stres, infekcje i choroby a także nadwagę. Zwróćcie uwagę na ten paradoks, gdyż Hashimoto spowalnia przemianę materii doprowadzając do nadwagi a także otyłości. Zaś nadmierna masa ciała może doprowadzić do zaburzenia stężenia TSH. Osoby, które uprawiają sport, zwłaszcza mocno wysiłkowy również narażone są na wahania TSH. Do innych czynników, które wpływają na poziom TSH należą choroby serca, ciąża i karmienie piersią, leki przeciwdepresyjne czy salicylany.

Wartość referencyjna wolnej tyroksyny, czyli f4, wynosi 0,8 – 1,8 ng/gl lub 10-22 pmol/l. Wartść referencyjna wolnej trijodotyroniny, czyli fT3, wynosi 2,2 – 4,7 ng/l lub 4,0 – 7,4 pmol/l. Przy przyjmowaniu hormonu tarczycy wskazane jest aby poziom fT3 i fT4 utrzymywał się w górnym przedziale zakresu referencyjnego. Jeśli TSH spada, zaś fT3 i fT4 utrzymują się w normie mówimy wtedy o tyreotoksykozie, czyli nadmiarze hormonów tarczycy w organizmie. Czyli wpadamy w błędne koło, bo powodem zmiany TSH może być zupełnie inna przyczyna, niekoniecznie zaburzona praca tarczycy.

Kiedy należy oznaczać miano przeciwciał?

Przede wszystkim w celu postawienia diagnozy Hashimoto, ale należy mieć na uwadze, iż nie są one wyznacznikiem choroby. W przypadku diagnozy istotne jest oznaczenie stężenia przeciwciał anty – TPO i anty – TG. Podwyższone wartości świadczą o procesie zapalnym w organizmie, czyli o autoimmunizacji. Oznacza to, że organizm atakuje zdrowe komórki, tkanki ponieważ uważa je za zagrożenie.

Wartości referencyjne przeciwciał należy rozpatrywać indywidualnie, ponieważ zależny jest od wielu czynników. Przedział może być też różny, w zależności od przyjętych norm w danym laboratorium. Nie zaleca się ich systematycznego kontrolowania ponieważ nie mają one wpływu na terapię hormonalną. Wysokie stężenie przeciwciał może, ale nie musi mieć wpływu na nasilenie objawów. Dlatego też brak obecności przeciwciał anty – TPO czy anty – TG nie oznacza wyleczenia. Brak przeciwciał występuje również w sytuacji zmniejszenia się tarczycy, czy całkowitego jej zaniknięcia.

Co jeszcze warto badać przy Hashimoto?

Diagnostyka pozostałych czynników jest bardzo indywidualna, niemniej jednak u osób z Hashimoto często dochodzi do zaburzenia profilu lipidowego. Najczęściej obserwuje się wzrost cholesterolu całkowitego i trójglicerydów. Wielu moich pacjentów skarży się również na zaburzoną gospodarkę węglowodanową a także zaburzone wchłanianie wapnia. W sytuacji, kiedy mamy podejrzenie, iż hormony tarczycy nie zostają odpowiednio wchłaniane należy również sprawdzić stan naszych jelit. Jest to bardzo obszerny zakres, dlatego też zostanie omówiony w kolejnym artykule.

Bibliografia:
  • Ostrowska L., Orywal K., Stefańska E., Diagnostyka laboratoryjna w dietetyce, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2018;
  • Brakebusch L., Heufelder A., Jak żyć z Hashimoto? Poradnik dla pacjenta, Wydawnictwo Pro Medica Media, Warszawa 2010;
  • Ihnatwicz P., Konwersja – najważniejszy proces tarczycy, muscle-zone, źródło;
  • źródło obrazka głównego: pixabay.com.pl.
0 0 głosuję
Article Rating
Subskrypcja
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Informacje zwrotne w linii
Zobacz wszystkie komentarze
0
Chciałabym wiedzieć co na ten temat myślisz, fajnie jeśli zostawisz komentarzx
()
x