Dieta a Hashimoto
Dietoterapia

Dieta w Hashimoto

Na temat dietoterapii Hashimoto pisałam swoją pracę dyplomową, ponieważ specjalizuję się we wsparciu żywieniowym osób z chorobami autoimmunologicznymi. Ale także z osobistego powodu, sama również od kilku lat choruję na Hashimoto. Wpisując w google zapytanie dieta w Hashimoto wyskakuje bardzo dużo porad. Niestety wiele z nich, jak nie większość, to pseudo porady bez żadnego poparcia medycznego. Możecie teraz zapytać mnie czym różni się mój artykuł od pseudo porad? Otóż mój artykuł (jak każdy inny) to tekst oparty na evidence – based – medicine, czyli medycynie opartej na faktach i wiarygodnych badaniach naukowych. Nigdy nie przedstawiam Wam wyssanych z palca teorii, albo porad bez konkretnych dowodów merytorycznych. To bardzo ważne dla mnie, abyście czytając moje posty, otrzymali rzetelne i prawdziwe informacje.

Z tego artykułu dowiesz się:
  • czym jest Hashimoto, jakie są objawy choroby i możliwości leczenia;
  • hormony to nie wszystko, kilka słów o przeciwciałach;
  • dlaczego dieta w Hashimoto odgrywa ważną rolę;
  • jakie są podstawowe założenie dietoterapii;

Chcę również zaznaczyć, iż o dietoterapii Hashimoto nie da napisać się jednego artykułu, tak aby poruszyć wszystkie najważniejsze kwestie. Dlatego postanowiłam podzielić materiał na kilka części, w których szczegółowo omówię najważniejsze kwestie. Odrębne artykuły będą dotyczyły roli suplementacji w Hashimoto, a przede wszystkim suplementacji selenu. Na pewno poruszę temat glutenu i nabiału, goitrogenów zawartych w warzywach krzyżowych, soi a także żywności fermentowanej. Nie zabraknie też przykładowego jadłospisu oraz zaleceń żywieniowych. Sami widzicie, że temat jest dość obszerny.

Krótka charakterystyka Hashimoto. Objawy i metody leczenia.

Na początek podstawowa informacja, niedoczynność tarczycy nie jest chorobą Hashimoto. Niedoczynność tarczycy jest objawem choroby. Często to podkreślam z jednego bardzo ważnego powodu. A mianowicie leczenie Hashimoto polega na leczeniu niedoczynności tarczycy. Czyli jak sami widzicie leczenie polega na łagodzeniu objawów. Można to porównać do leczenia przeziębienia, czy grypy. Nie ma lekarstwa na wirusy, leczenie polega na łagodzeniu objawów. W dalszej części artykułu jeszcze do tego powrócę, ponieważ jest to istotne pod kątem dietoterapii tej choroby.

Hashimoto jest chorobą autoimmunologiczną, na skutek której dochodzi do autoagresji, czyli organizm zaczyna atakować sam siebie. W przypadku choroby Hashimoto skutkiem autoagresji jest zapalenie tarczycy, która prowadzi do jej niedoczynności. Wyróżnia się cztery fazy choroby, nie będę ich szczegółowo omawiać, jednak chcę abyście wiedzieli, że w pierwszych dwóch fazach praktycznie nie występują żadne objawy. Dopiero, kiedy dojdzie do nasilonej autoagresji chory zaczyna odczuwać tego skutki.

Hormony i diagnostyka.

Zapewne nie raz słyszeliście o takich hasłach jak THS, fT3 czy fT4. Brzmi jak magia, ale postaram się to w telegraficznym skrócie wytłumaczyć jak najprościej. Warto to wiedzieć, ponieważ jest grupa lekarzy, którzy spłycają problem i zamiast robić kompleksowe badania ograniczają się tylko do badania TSH.

Praca tarczycy regulowana jest przez hormon tyreotropowy (TSH), który wytwarzany jest przez przysadkę mózgową. Kiedy TSH uwolnione jest do krwiobiegu tarczyca zaczyna wytwarzać (z pomocą jodu) swoje hormony , czyli trójjodotyroninę (T3) i tyroksynę (T4). Kiedy T3 i T4 zostaną uwolnione do krwiobiegu wysyłana jest informacja do przysadki mózgowej, aby zmniejszyć lub zwiększyć produkcję TSH. Jeśli tarczyca wyprodukuje za mało swoich hormonów, czyli T3 i T4, wysyłana jest informacja do przysadki mózgowej, by zwiększyć produkcję TSH. To powoduje niedoczynność tarczycy.

Dlatego też diagnostyka niedoczynności tarczycy nie może opierać się tylko i wyłącznie na podstawie badania stężenia TSH. Należy sprawdzić stężenie hormonów tarczycy. W badaniach laboratoryjnych sprawdza się ich wolną formę, czyli fT3 i fT4. Oznaczenie tych hormonów jest wstępem do diagnostyki Hashimoto. Jednak aby dokonać pełnego obrazu choroby należy przeprowadzić badania laboratoryjne przeciwciał oraz badania USG tarczycy. Na temat interpretacji badań poświęcę osobny artykuł.

Kilka słów o przeciwciałach.

Tak jak wspomniałam powyżej, aby wykonać pełną diagnostykę choroby Hashimoto należy wykonać jeszcze badania przeciwciał. Przeciwciała wytwarzana są przez organizm do walki z antygenami, jednak na wskutek autoagresji atakują zdrowe komórki tarczycy. Widoczne jest to właśnie w obrazie USG ale również w badaniach laboratoryjnych.

Przeciwciała najczęściej atakują enzym tarczycy odpowiedzialny za wytwarzanie hormonów, nazywa się peroksydazą tarczycową. Dlatego też w diagnostyce Hashimoto najczęściej wykonuje się oznaczenie przeciwciał przeciwko peroksydazie tarczycowej (anty – TPO). Przeciwciała atakują również białko tarczycy, czyli tyreoglobulinę. Zatem kolejnym ważnym badaniem jest oznaczenie anty – TG.

diagnostyka Hashimoto
Rola diety w Hashimoto oraz ogólne zalecenia.

Oficjalnie Hashimoto nie jest uznawana za chorobę dietozależną. Nie można jej porównywać do cukrzycy, czy celiakii niemniej jednak sposób odżywiania odgrywa tu kluczową rolę. Na początku artykułu wspomniałam Wam, że nie ma lekarstwa na Hashimoto. Leczenie polega na wyrównaniu poziomu hormonów tarczycy, czyli przyjmowaniu tyroksyny (T4). Jednak samo przyjmowanie tego hormonu nie zatrzyma stanu zapalnego w organizmie, który spowodowany jest produkcją przeciwciał. Dobra wiadomość jest taka, że ten stan zapalny da się zahamować i uspokoić. Nie ma na to tabletki, ale z pomocą przychodzi odpowiednia dieta.

Dieta powinna być dopasowana indywidualnie do każdego pacjenta, ponieważ musi uwzględniać podstawowe parametry takie jak wiek, płeć i wagę. A także styl życia, kaloryczność jak również aktualne badania oraz stan zapalny. Najlepsze efekty można uzyskać włączając do diety produkty przeciwzapalne a także ograniczenie lub eliminację produktów, które mogą ten proces zapalny nasilić.

zalecenia żywieniowe Hashimoto
Dietoterapia Hashimoto.

Tak jak wyżej wspomniałam dieta przeciwzapalna stanowi ważny element dietoterapii Hashimoto. Jednak bardzo ważne jest zwiększenie podaży białka. Dobry źródłem białka jest chude mięso, ryby oraz owoce morza. Poza tym białko występuje również w roślinach nasion strączkowych, czyli soczewicy, fasolach, czy grochu. Występujący w tych produktach spożywczych aminokwas tyrozyna jest prekursorem hormonów tarczycy. Zatem podaż białka powinna wynosić od 15 do 20 % dziennego zapotrzebowania energetycznego. Wiem, że wiele osób unika spożywania nasion roślin strączkowych ze względu na wzdęcia i gazy występujące po ich spożyciu. Jest to skutek złego gotowania. Sprawdź jak gotować strączki, aby uniknąć przykrych dolegliwości i cieszyć się ich dobrym smakiem.

Zaleca się także unikanie diet niskotłuszczowych, udział energii z diety powinien wynosić od 25 do 30 % dziennego zapotrzebowania. Warto jednak ograniczyć spożywanie tłuszczy pochodzenia zwierzęcego na rzecz tłuszczy pochodzenia roślinnego. Największe znaczenie w dietoterapii odgrywają kwasy tłuszczowe z rodziny omega – 3, które wykazują działanie przeciwzapalne. Głównym źródłem tych kwasów są tłuste ryby morskie, oliwa z oliwek, olej rzepakowy, olej lniany a także orzechy, pestki i nasiona. Należy jednak pamiętać, że jeśli dieta bogata jest w cukry proste to zwiększony udział kwasów omega – 3 nie przyniesie spodziewanego rezultatu.

Pozostały udział energii z diety powinny stanowić węglowodany, głównie z niskim indeksie glikemicznym. Hashimoto w większości przypadków idzie w parze z inną chorobą autoimmunologiczną. Często jest to insulinooporność bądź cukrzyca typu 2. Dlatego ważne jest również zwiększenie podaży błonnika, które powinno wynosić min. 25 g/ dziennie. Do dobrych źródeł węglowodanów złożonych oraz błonnika zalicza się produkty zbożowe pełnoziarniste kasze oraz warzywa i owoce.

Dietoterapia Hashimoto to również pewnego rodzaju ograniczenia bądź całkowita rezygnacja. Istnieją produkty spożywcze takie jak kofeina czy soja, których pacjent powinien unikać po przyjęciu hormonu tarczycy. Hormony tarczycy należy przyjmować na czczo, należy również odczekać minimum 30 minut przed spożyciem śniadania. Po tym czasie można na spokojnie zjeść śniadanie i wypić kawę. Z pewnością w diecie nie mogą znajdować się produkty przetworzone oraz wysoka ilość cukru. Należy wyeliminować zatem wszelkiego rodzaju gotowe produkty spożywcze, dania typu fast food, kupne słodycze i ciasta jak również dania typu instant.

Bibliografia:
  • Moja praca dyplomowa: M. Kotowska, Zalecenia Żywieniowe w chorobie Hashimoto. Praca dyplomowa pod przewodnictwem dr Kornelii Niemyskiej;
  • Brakebusch L., Heufelder A.: Jak żyć z Hashimoto, Wyd. Pro Medica Media, Warszawa 2015
  • Ratajczyk A.E., Moszak M., Grzymisławski M.: Zalecenia żywieniowe w niedoczynności tarczycy i chorobie Hashimoto, Prace poglądowe, Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne, 2017, źródło.
5 1 głosuję
Article Rating
Subskrypcja
Powiadom o
guest
1 Komentarz
najstarszy
najnowszy oceniany
Informacje zwrotne w linii
Zobacz wszystkie komentarze
trackback

[…] moim poprzednim poście dieta w Hashimoto, opisałam Wam, że praca tarczycy regulowana jest przez hormon tyreotropowy, czyli TSH. Prościej […]

1
0
Chciałabym wiedzieć co na ten temat myślisz, fajnie jeśli zostawisz komentarzx
()
x