Dietoterapia,  Witaminy i minerały

Witamina D część I

Ponad 90% ludzi w Polsce ma niedobory witaminy D, co bezpośrednio przekłada się na pogorszenie naszego zdrowia oraz samopoczucia. Najczęściej witaminę D w postaci suplementu diety podajemy naszym dzieciom, zapominając, że również sami powinniśmy ją suplementować.

Co to jest witamina D?

Istnieją dwie formy witaminy D: ergokalcyferol ( tj. witamina D2) oraz cholekalcyferol (witamina D3). Witamina D2 znajduje się w roślinach i grzybach, zaś witamina D3 jest wytwarzana w organizmach zwierzęcych. Pod wpływem promieni słonecznych UVB dochodzi do syntetyzowania witaminy D3, którą również możemy dostarczyć z żywności. Głównym wskaźnikiem odzwierciedlającym stężenie witaminy D w organizmie jest jej metabolit, czyli 25(OH) witaminy D.

Wartości referencyjne witaminy D w surowicy.
TerminologiaStężenie 25 (OH) witaminy D wyrażonej w nmol/lStężenie 25(OH) witaminy D wyrażonej w ng/ml
Deficyt<25<10
Niedobór25-5010-20
Poziom suboptymalny>50-75>20-30
Poziom zalecany>75-200>30-80
Poziom toksyczny>250>100
Profilaktyka niedoboru witaminy D u dzieci.
  • Dla noworodków donoszonych i niemowląt rekomendowana dawka witaminy D wynosi 400 j.m. na dobę. Suplementacja powinna rozpocząć się od pierwszych dni życia. Jeśli niemowlę karmione jest sztucznym mlekiem, należy uwzględnić jego ilość w mieszance.
  • Dla dzieci urodzonych przedwcześnie rekomendowana dawka witaminy D wynosi 800 j.m. na dobę do czasu osiągnięcia skorygowanego wieku 40 tygodni.
  • Dla dzieci i młodzieży rekomendowana dawka witaminy D wynosi od 600 do 1000 j.m. na dobę w okresie jesienno – zimowym lub przez cały rok, w zależności od stężenia jej we krwi.
Profilaktyka niedoboru witaminy D u zdrowych osób dorosłych.

Rekomendowana dawka witaminy D dla osób dorosłych waha się w przedziale 800 – 2000 j.m. na dobę. Dawka zależna jest od obecnego stężenia witaminy D we krwi, masy ciała, wieku oraz pory roku.

Czy wiesz, że?

Przyjmuje się, że suplementacja witaminy D w ilości 800 j.m. na dobę zapewni stężenie witaminy D we krwi na poziomie 30 ng/ml. Jest to dolny próg wartości referencyjnych, który obniża ryzyko wystąpienia złamania kości udowej o 26%.

Zgodnie z zaleceniami oraz opinią ekspertów medycyny rodzinnej, dorośli powinni suplementować witaminę D w okresie jesienno – zimowym tj. od października do marca, natomiast jeżeli synteza skórna jest niewystarczająca to przez cały rok. Uzupełnienie niedoborów witaminy D nie jest możliwe za pomocą diety, ponieważ witamina D3 znajdująca się głównie w rybach morskich, jest wrażliwa na obróbkę termiczną, podczas której ulega rozkładowi.

Większa dawka witaminy D zalecana jest osobom mieszkającym w dużych miastach ze względu na zanieczyszczone powietrze, które obniża syntezę skórną. Osoby, które większość czasu spędzają w pomieszczeniach zamkniętych, a także które stosują kremy z filtrami ochronnymi, również mogą mieć zwiększone zapotrzebowanie na witaminę D.

Rola witaminy D w organizmie człowieka.

Przede wszystkim witamina D jest niezbędna do prawidłowego wzrostu i rozwoju. Jej główną rolą fizjologiczną jest utrzymanie prawidłowego stężenia wapnia i fosforu oraz wbudowanie się ich w kości i zęby. Utrzymanie prawidłowego stężenia witaminy D rzutuje na ryzyko wystąpienia osteoporozy, jednak jej wpływ na organizm jest znacznie szerszy. Warto wiedzieć, że witamina D reguluje procesy energetyczne i oddziałuje na układ nerwowy, mięśniowy, immunologiczny i endokrynny.

Witamina D a rozwój nowotworów.

Prawidłowy poziom witaminy D hamuje rozwój a także silne rozrastanie się komórek nowotworowych białaczki, prostaty, jajników, jelita grubego, sutka, płuc i czerniaka. Analogi witaminy D zwiększają również czułość radioterapii raka prostaty i sutka. Natomiast w badaniu przeprowadzonym na 7 mężczyznach, chorych na raka prostaty, którym podawano przez okres od 6 do 15 miesięcy witaminę D3 zaobserwowano obniżenie antygenu odpowiedzialnego za dany nowotwór.

Witamia D a choroby autoimmunologiczne.

Suplementacja witaminy D wpływa również korzystnie na układ odpornościowy, poprzez hamowanie wytwarzania cytokin prozapalnych w organizmie. Jest to bardzo znaczące w leczeniu i przebiegu chorób autoimmunologicznych takich jak RZS (reumatoidalne zapalenie stawów) oraz cukrzycy insulinozależnej. Dzienna dawka witaminy D przekraczającej 400 j.m. zmniejsza także zachorowanie na stwardnienie rozsiane oraz rozwój nieswoistych zapalnych chorób jelit. Suplementacja witaminy D zalecana jest również osobom z autoimmunologicznym zapaleniem tarczycy, zarówno w Hashimoto jak i w chorobie Gravesa – Basedova. Witamina D znacząco obniża poziom przeciwciał, które odpowiedzialne są za nieustający stan zapalny w organizmie.

Witamina D a żeński układ rozrodczy oraz przebieg ciąży

Coraz szersze badania nad rolą witaminy D pokazują, że ma ona znaczący wpływ na rozwój i dojrzewanie komórek jajowych oraz owulację. Dodatkowo witamina D odgrywa kluczową rolę w procesie implantacji zarodka w macicy, zaś jej prawidłowe stężenie we krwi zwiększa szanse na prawidłowy przebieg ciąży i rozwój płodu. Aż u 47% kobiet, które poroniły przed 20 tygodniem ciąży zaobserwowano niedobór witaminy D3. Warto również wiedzieć, iż suplementacja witaminą D u kobiet ciężarnych znacząco zapobiega cukrzycy ciążowej oraz stanu przedrzucawkowemu. Najnowsze badania wykazują również wpływ niedoboru witaminy D na rozwój policystycznych jajników, przedwczesną niewydolność jajników, mięśniaka macicy oraz endometriozę.

Ze względu na bardzo duży wpływ witaminy D na prawidłowy rozwój oraz funkcjonowanie organizmu, artykuł został podzielony na dwie części. KLIKNIJ TUTAJ aby przejść do II części artykułu.

Bibliografia:
  • Kliniczna interpretacja wyników badań. L. Napiórkowska oraz E. Franek: Rola oznaczenia witaminy D w praktyce klinicznej;
  • Kosmos, problemy nauk biologicznych. M. Herian oraz M. Grzesiak: Rola witaminy D3 i jej receptora w żeńskim układzie rozrodoczym;
  • Wybrane problemy kliniczne. F. M. Szymański, D. A. Bomba – Opoń, P. Łęgosz, J. Głogowska – Szeląg, W. Baran, J. C. Szepietowski, B. Kos – Kudła, K. J. Filipiak, M. Kozłowska – Wojciechowska: Miejsce witaminy D w codziennej praktyce klinicznej – interdyscyplinarne stanowisko ekspertów;
  • Postępy nauk medycznych. M. Kfoczyńska, A. Kucharska, B. Sińska: Rola witaminy D w stwardnieniu rozsianym;
  • Praca poglądowa Katedry i Zakładu Histologii i Embriologii Wydziału Lekarskiego w Zabrzu oraz Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach. A. Dittfeld, K. Gwizdek, A. Koszowska, K. Fizia: Wielokierunkowe działanie witaminy D;
  • Prace poglądowe, Endokrynologia Polska, Polska Akademia Nauk. A. Kuryłowicz, T. Bednarczuk, J. Neuman: Wpływ niedoboru witaminy D na rozwój nowotworów i chorób autoimmunologicznych;
  • Wybrane problemy kliniczne. K. Buczkowski, S. Chlabicz, J. Dyflet, W. Horst – Sikorska, A. Jaroszyński, P. Kardas, M. Marcinkowska, J. Sibert oraz M. Tałaj: Wytyczne dla lekarzy rodzinnych dotyczące suplementacji witaminy D.
0 0 głosuję
Article Rating
Subskrypcja
Powiadom o
guest
4 komentarzy
najstarszy
najnowszy oceniany
Informacje zwrotne w linii
Zobacz wszystkie komentarze
trackback

[…] tego składnika. Jeśli ktoś jeszcze nie czytał to serdecznie zapraszam, wystarczy kliknąć TUTAJ. W drugiej części skupię się na roli dermatologicznej witaminy D oraz powiązaniu z […]

trackback

[…] dwie części. W pierwszej części znajdziesz informacje o dawkowaniu oraz jego roli w organizmie, LINK TUTAJ. Z drugiej zaś części artykułu dowiesz się o zasadach suplementacji witaminy D, LINK […]

trackback

[…] Kolejnym czynnikiem ryzyka jest niedobór witaminy D, który jest powszechnym problemem i dotyczy nie tylko osób na diecie roślinnej. Natomiast witamina D ogrywa znaczącą rolę, ponieważ zwiększa przyswajalność wapnia z pożywienia i zapobiega utracie masy kostnej. W naszej szerokości geograficznej suplementacja witaminą D jest niezbędna, niezależnie od rodzaju diety. Swoje zapotrzebowanie na witaminę D możesz sprawdzić TUTAJ. […]

trackback

[…] O wszystkich korzyściach przyjmowania witaminy D przeczytasz w moich postach, zapraszam do części I i części II. Niestety nasza dieta ani położenie geograficzne (brak słońca przez okres […]

4
0
Chciałabym wiedzieć co na ten temat myślisz, fajnie jeśli zostawisz komentarzx
()
x